Reishi versus melatonine: welk natuurlijk slaapmiddel werkt beter?

Als je slecht slaapt, is melatonine waarschijnlijk het eerste natuurlijke slaapmiddel wat je uitprobeert. Het ligt bij elke drogist, je huisarts noemt het, en het voelt veilig. Natuurlijk, toch?

Maar op de grootste slaapgeneeskundige conferentie ter wereld – SLEEP 2026 in Baltimore – werd een studie gepresenteerd die een andere vraag stelt: wat als melatonine helemaal niet het juiste middel is voor jouw slaapprobleem?

Onderzoekers verdeelden 218 volwassenen met chronische slapeloosheid in twee groepen. De ene groep kreeg melatonine, de andere reishi-extract. Beide groepen namen acht weken lang dagelijks hun supplement. De slaapkwaliteit werd gemeten via de Insomnia Severity Index (een gevalideerde klinische vragenlijst).

Na acht weken waren de resultaten opvallend. De reishi-groep verbeterde gemiddeld 8,7 punten op de schaal. De melatonine-groep verbeterde 5,6 punten. Een verschil van 3 punten… wat in de klinische wereld als een betekenisvolle verbetering wordt beschouwd, niet als statistische ruis.

Vertaald naar een percentage: reishi verminderde slapeloosheidsklachten 55% meer dan melatonine.

95,9% van de deelnemers voltooide de studie. Er werden geen ernstige bijwerkingen gemeld in beide groepen.

Om te begrijpen waarom reishi beter scoorde, helpt het om eerst te begrijpen wat melatonine eigenlijk doet.

Melatonine is een hormoon dat je hersenen aanmaken als het donker wordt. Het is een tijdssignaal: het vertelt je lichaam dat de nacht is begonnen en dat slaap eraan komt. Dat is waarom melatonine goed werkt bij jetlag of ploegendiensten. Dat zijn situaties waarbij je interne klok ontregeld is.

Maar bij stressgerelateerde slapeloosheid is het probleem een ander. Je bent niet wakker omdat je lichaam vergeten is dat het nacht is. Je bent wakker omdat je zenuwstelsel nog aanstaat. Je gedachten blijven malen. Je lichaam blijft alert. Een tijdssignaal lost dat niet op.

Er zijn nog twee dingen over melatonine die de moeite waard zijn om bij stil te staan.

Ten eerste is het een hormoon, geen vitamine. Of regelmatig gebruik je eigen aanmaak onderdrukt is wetenschappelijk niet eenduidig. Melatonine werkt anders dan hormonen zoals testosteron en heeft geen klassiek terugkoppelingsmechanisme. Wat wel waar is: sommige mensen ervaren dat slaap na langdurig gebruik zonder het supplement moeilijker gaat. Of dat gewoonte is of fysiologie verschilt per persoon.

Ten tweede de dosering. In Nederland is melatonine boven 0,3 mg een geneesmiddel en dus alleen verkrijgbaar via de apotheek. Vrij verkrijgbare supplementen zijn hier juist laag gedoseerd. In landen als de VS ligt dat anders. Daar is melatonine in 5 tot 10 mg vrij verkrijgbaar, wat aanzienlijk hoger is dan wat je lichaam zelf aanmaakt. In dat geval kan sufheid de volgende ochtend een reëel bijeffect zijn. Koop je melatonine in het buitenland of online? Let dan goed op de dosering.

Reishi, de paddenstoel die in de traditionele Chinese geneeskunde ook wel de paddenstoel van de onsterfelijkheid wordt genoemd, werkt via een ander mechanisme.

De werkzame stoffen in reishi zijn triterpenen. Deze verbindingen moduleren de GABA-receptoren in de hersenen… dezelfde receptoren waarop slaap- en kalmerende medicijnen aangrijpen, maar op een zachte, niet-verslavende manier. Ze helpen een overactief zenuwstelsel tot rust te brengen, niet door slaap af te dwingen, maar door wat slaap in de weg stond weg te nemen.

Het verschil is subtiel maar wezenlijk: melatonine zegt tegen je lichaam dat het tijd is voor slaap. Reishi helpt je lichaam de spanning los te laten die slaap verhindert.

Dit onderzoek is veelbelovend, maar eerlijkheid gebiedt ons te zeggen: het is één studie, gepresenteerd als conference abstract. Het verandert nog geen klinische aanbevelingen. Grotere en langdurigere studies zijn nodig om de bevindingen te bevestigen.

Wat het wél biedt: een solide wetenschappelijke aanwijzing dat reishi voor mensen met stressgerelateerde slapeloosheid een interessante optie is, en een die aansluit op wat de traditionele Chinese geneeskunde al tweeduizend jaar weet.

Mensen die reishi regelmatig nemen beschrijven het effect als: makkelijker loslaten in de avond, minder malen, een rustiger lichaam voor het slapengaan.

Ons Reishi Extract is bereid via onze viervoudige extractiemethode, waardoor de triterpenen en polysacchariden maximaal beschikbaar zijn. Het is geen slaapkuur, maar een adaptogeen dat je lichaam ondersteunt in het vinden van zijn eigen balans.

Voor wie slecht slaapt door stress, een druk hoofd of een zenuwstelsel dat moeilijk tot rust komt: reishi is de moeite waard om te verkennen.

→ Bekijk ons Reishi Extract

Bron: Late-breaking abstract, SLEEP 2026 Annual Meeting, Baltimore. Reishi mushroom extract vs. melatonin in chronic insomnia: an 8-week randomized controlled trial.

Let op: dit artikel is informatief bedoeld en vervangt geen medisch advies. Raadpleeg bij aanhoudende slaapproblemen een arts.